उचित वासस्थानको अभावमा अकल्याण्डमा सडकमा तथा खुला आकाशमुनि जीवन बिताउने मानिसहरूको संख्यामा केही कमी आएको देखिएको छ। सामाजिक कार्यमा संलग्न अधिकारीहरूले भने वास्तविक संख्या अझै यकिन नभएको र घट्नुको सट्टा बढेको हुन सक्ने जिकिर गरेका छन्।
अकल्याण्ड नगरपरिषद्को पछिल्लो विवरणअनुसार सामाजिक सेवाको सम्पर्कमा रहेका बेघर व्यक्तिको संख्या सेप्टेम्बरमा ९४० बाट जनवरीमा ६६८ मा झरेको छ। चार महिनाको अवधिमा २७२ जनाले कमी आएको देखिएको छ। यही अवधिमा थप आवास उपलब्ध गराइएकाले कमी आएको हुन सक्ने अनुमान गरिएको छ।
यसैबीच सरकारले सार्वजनिक स्थानमा भिक्षा माग्ने वा सडकमा सुत्नेहरूलाई त्यहाँबाट हटाउने आदेश लागू गर्ने तयारी गरिरहेको छ, जसलाई लिएर बहस बढेको छ।
नगरपरिषद्का सामुदायिक प्रभाव प्रमुख डिकी हम्फ्रिजले एकै त्रैमासिकमा आएको कमीलाई स्थायी प्रवृत्ति मान्न हतार गर्न नहुने बताए। उनका अनुसार एकपटक घट्दैमा दीर्घकालीन सुधार भएको निष्कर्ष निकाल्न सकिँदैन। आगामी महिनाका विवरणले मात्र यो मौसमी उतारचढाव हो वा स्थायी सुधार हो भन्ने स्पष्ट पार्नेछ।
उक्त गणनामा सडकमा सुत्ने, गाडीमा बस्ने तथा चरम अवस्थाको बेघरपन भोगिरहेका व्यक्तिहरू समावेश छन्। हम्फ्रिजका अनुसार उपलब्ध तथ्यांक वास्तविक अवस्थाको सानो अंश मात्र हो, किनकि धेरै व्यक्ति कुनै पनि निकायको सम्पर्कमा नआएका हुन सक्छन्।
दक्षिण अकल्याण्डस्थित ‘हार्ट अफ द साउथ’ व्यवसायी संघकी महाप्रबन्धक अड्री विलियम्सले भने पछिल्ला हप्तामा आफ्नो क्षेत्रमा सडकमा बस्नेको संख्या बढेको देखिएको बताइन्। उनका अनुसार सरकारबाट मानिसहरूलाई सहरको केन्द्रबाट हटाउने चर्चा सुरु भएयता नयाँ व्यक्तिहरू दक्षिण क्षेत्रमा आउन थालेका छन्।
उनले हाल करिब १५ जना सडकमा बसिरहेको उल्लेख गर्दै नयाँ आएका व्यक्तिहरूको मानसिक स्वास्थ्य अवस्था पहिलेभन्दा गम्भीर देखिएको बताइन्। स्थानीय सम्पर्क अधिकारीहरूका अनुसार केही व्यक्तिलाई सहरको मुख्य क्षेत्रमा बस्न नपाइने भन्दै हटाइएको जानकारी प्राप्त भएको छ।
गत १८ महिनामा उक्त व्यवसायी संघले सामाजिक संस्थासँग सहकार्य गर्दै ३० जनालाई स्थायी बसोबास र समग्र सहयोग उपलब्ध गराएको जनाएको छ।
नगरपरिषद्को सामुदायिक समितिमा प्रस्तुत क्षेत्रीय प्रतिवेदनमा २०७ नयाँ आवास उपलब्ध गराइएसँगै २७२ जनाको कमी आएको उल्लेख गरिएको छ। प्रतिवेदन तयार पार्ने बेघर समस्या संयोजक रोन सुयकरका अनुसार यसले सकारात्मक प्रभाव पारेको देखिए पनि समुदायमा आधारित आवास प्रदायक संस्थाहरू क्षमताभन्दा बढी चापमा छन्।
उनका अनुसार माग उपलब्ध स्रोतभन्दा धेरै छ। सरकारले आकस्मिक आवासमा निर्भरता घटाउने नीति लागू गरेपछि केही व्यक्तिलाई तत्काल आवासमा पहुँच पाउन कठिन भएको उल्लेख गरिएको छ। सेप्टेम्बर २०२४ देखि जनवरी २०२५ बीच अकल्याण्डमा बेघरको संख्या ५३ प्रतिशतले बढेको तथ्यांक पनि सार्वजनिक भएको छ।
सरकारले गत वर्ष थप ३०० आवास उपलब्ध गराएको थियो, जसबाट करिब २०० जनालाई सडकबाट स्थायी घरमा सारिएको जनाइएको छ। कार्यक्रम व्यवस्थापक रामि अलरुदैनीका अनुसार यसले थप आवासको आवश्यकता स्पष्ट देखाएको छ। उनले सडकबाट हटाउने आदेशले दीर्घकालीन समाधानमा असर पार्न सक्ने चिन्ता व्यक्त गरे।
वेलिङ्टनस्थित ‘डाउनटाउन कम्युनिटी मिनिस्ट्री’की प्रमुख नतालिया क्लिल्यान्डले पनि घरको अभाव अझै गम्भीर समस्या भएको बताइन्। उक्त संस्थाले थप ३० आवास पाएको भए पनि पछिल्ला दुई महिनामा १० जनालाई मात्र घर उपलब्ध गराउन सकेको छ। उनका अनुसार अझै ५२ जना सेवा अन्तर्गतका व्यक्ति सडकमै बसिरहेका छन्।
अकल्याण्ड नगरपरिषद्को सामुदायिक समितिले यस विषयमा बिहीबार विस्तृत छलफल गर्ने तयारी गरेको छ। समितिकी अध्यक्ष जुली फेरेले छलफल सशक्त हुने बताउँदै स्थायी समाधानका लागि दीर्घकालीन लगानी आवश्यक रहेको धारणा व्यक्त गरेकी छन्।
समग्रमा, आधिकारिक तथ्यांकले केही सुधार देखाए पनि सामाजिक क्षेत्रका जानकारहरू भन्छन्—संख्या घटेको देखिए पनि वास्तविक अवस्था अझै गम्भीर छ। स्थायी आवास, मानसिक स्वास्थ्य सेवा र दीर्घकालीन सहयोग बिना समस्या पूर्ण रूपमा समाधान हुने सम्भावना कम देखिन्छ।
समाचार स्रोत: एमी विलियम्स रेडियो आरएजजेड
